THAI GIÁO THEO TINH THẦN PHẬT GIÁO
Phương pháp dạy con khi mang thai
theo tinh thần Phật giáoPhương pháp dạy con khi mang thai theo tinh thần Phật
giáo: Nếu bạn là một Phật tử, đã ít nhiều hiểu về giáo lý nhà Phật. Bạn cũng
mong muốn đứa của mình không chỉ khỏe mạnh, thông minh mà còn được gieo chủng tử
Phật ngay từ khi con đang tượng hình trong cơ thể mẹ. Bài viết này không nằm
ngoài mục đích hướng dẫn những người làm cha mẹ những phương pháp dạy con khi
mang thai theo tinh thần Phật giáo.
Bất kỳ người làm mẹ nào cũng đều cảm
thấy vô cùng hạnh phúc khi biết mình đang mang trong mình một mầm sống. Bởi đứa
con là kết tinh của tình cảm vợ chồng, là niềm hy vọng và ước mơ của đấng sinh
thành về một em bé khỏe mạnh, ngoan ngoãn và thành đạt sau này
Khi khoa học phát triển thì người
làm mẹ cũng có nhiều điều kiện tiếp xúc với các kỹ thuật hiện đại, các phương
pháp chăm sóc con cái tốt về thể chất và trí não ngay từ khi mang thai. Đặc biệt,
nếu bạn là một Phật tử, đã ít nhiều hiểu về giáo lý nhà Phật. Bạn cũng mong muốn
đứa của mình không chỉ khỏe mạnh, thông minh mà còn được gieo chủng tử Phật
ngay từ khi con đang tượng hình trong cơ thể mẹ. Bài viết này không nằm ngoài mục
đích hướng dẫn những người làm cha mẹ những phương pháp dạy con khi mang thai
theo tinh thần Phật giáo.
1.Tâm lý người mẹ tác động đến đứa con như thế nào khi mang thai
Khi mang thai, người phụ nữ có những
trạng thái cảm xúc rất phức tạp mà ngay chính bản thân họ cũng không thể hiểu hết
được. Lúc này, người phụ nữ rất dễ bị xúc động, hay cáu gắt, giận hờn, buồn phiền,
khóc lóc, u uất nếu như gặp phải những sự việc không như ý. Theo khoa học hiện
đại, dây rốn là nơi dòng cảm xúc của người mẹ có sự liên hệ trực tiếp với đứa
con. Nếu như người mẹ có sự hận thù, oan ức, cơ thể mẹ sẽ tạo ra chất
adrenalin, khi sợ hãi cơ thể sẽ phóng thích chất cholamine, hay khi phấn chấn tạo
ra endorophine. Các chất hóa học này đi qua lá nhau đến đứa trẻ trong vòng vài
giây sau khi bạn trải qua các cảm xúc trên. Những ảnh hưởng xấu đến đứa trẻ khi
người mẹ mang thai dễ bị stress có thể kể đến như: dễ làm thiếu oxy máu của
thai nhi, ảnh hưởng tới các thành tố hóa học của máu và dinh dưỡng thai nhi có
thê gây ra các dị tật ở thai nhi. Nếu người mẹ khi mang thai hay cáu gắt, oán
ghét cái thai, từ đó tình cảm mẹ con đã có những rạn nứt. Nhiều nhà tâm lý học
cho rằng quan hệ tình cảm mẹ con thời kỳ đầu sẽ ảnh hưởng tới cá tính và hành
vi cũng như sự hoàn chỉnh tâm lý của đứa trẻ. Với những người mẹ hay căng thẳng,
lượng hormone cortisol và dolpamine trong máu sẽ gia tăng. Các chất này đi qua
nhau thai làm nồng độ cortisol và dopamine ở những trẻ này tăng cao hơn so với
trẻ bình thường khác. Vì thế, đứa trẻ sinh ra có thể bị tăng động quá mức, gần
giống với chứng tăng động giảm chú ý. Đặc biệt, nếu bà mẹ nào đang mang thai ở
tuần thứ 32 mà bị rối loạn tâm lý thì trẻ sinh ra có nguy cơ bị rối loạn hành
vi cao gấp hai lần, kéo dài đến 4-5 tuổi. Với thai phụ rối loạn tâm lý ở tuần
thứ 38-40, tỉ lệ nguy cơ rối loạn hành vi của đứa trẻ cũng cao gấp hai lần
nhưng kéo dài đến 7-8 tuổi. Ở mẹ bị trầm cảm, các hormone tâm lý của mẹ tác động
vào hệ thống tuyến nội tiết của con. Từ đó hệ thống này bị giảm chức năng nên dẫn
đến thiếu hụt một số hormone, khiến trẻ sinh có nguy cơ mắc bệnh tự kỷ. Ngoài
ra, nếu người mẹ hay bị stress thì đứa trẻ sinh ra dễ bị chậm nói, tăng nguy cơ
mắc bệnh hen suyễn và dị ứng ở trẻ, có nguy cơ mắc bệnh tim cao hơn so với những
đứa trẻ khác. Đồng thời, chúng cũng có khả năng đối phó với căng thẳng trong cuộc
sống kém hơn, sức khỏe cũng yếu hơn so với những đứa trẻ khác.
Ngược lại, trong suốt 9 tháng 10
ngày mang thai, nếu người mẹ vui vẻ, có thái độ sống tích cực thì sẽ tạo ra hóa
chất enophin, giúp đứa trẻ sinh ra sau này cũng rạng rỡ, năng động.
2. Chăm sóc thai nhi trong ba tháng thai kỳ theo
tinh thần Phật giáo
Từ những điều trên, chúng ta có thể
thấy được tầm quan trọng tâm lý người mẹ và những thành viên khác trong gia
đình có ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của thai nhi. Vì thế, những phụ nữ
vừa với vai trò là mẹ, vừa là một cư sĩ tại gia, thấy được những giáo lý cũng
như những sự nhiệm màu của Phật giáo đối với con người thì nên ứng dụng thêm
cách giáo dục thai nhi theo quan điểm Phật giáo để đem lại lợi lạc cho bản thân
và cả con cái về sau.
Theo khoa học hiện nay, trong hơn 9
tháng mang thai của người phụ nữ được chia làm 3 thời kỳ. Mỗi giai đoạn, đứa trẻ
sẽ có sự phát triển khác nhau về hình dáng, nhận thức. Vì thế, tùy vào từng
giai đoạn, người mẹ cần có sự giáo dục phù hợp.
a. Ba tháng mang thai đầu
tiên (quý 1): Vào tháng đầu tiên của thời kỳ thai nghén, cơ thể của bé nhỏ xíu
như hạt lúa, bé lúc này gọi là phôi thai. Phôi thai tháng đầu tiên có chiều dài
khoảng 1cm, nặng khoảng 2g. Từ tháng thứ 2, chiều dài phôi thai được 4cm, phôi
nặng khoảng 14 – 15 gam và bắt đầu có tim thai. Tháng thứ ba mí mắt đã phát triển
và khép phủ lên mắt, cơ quan sinh dục đã hình thành, các ngón tay, ngón chân đã
phân biệt rõ và có móng, chiều dài phôi khoảng 9cm nặng khoảng 90-100g. Thời kỳ
này, đa số các người mẹ hay bị các cơn nghén hành hạ rất khổ sở. Tâm lý người mẹ
cũng có những biến đổi rất thất thường, dễ khóc, hay nổi cáu, tức giận…. Nhận thức được điều này, ngay từ những tháng
đầu tiên của thai kỳ, người mẹ nên huân tập cho mình một tâm lý an nhiên, tự tại
bằng phương pháp thiền định, làm chủ các cảm xúc của mình, không để những suy
nghĩ tiêu cực kéo dài quá lâu. Thai phụ nên nghe nhạc thiền Phật giáo vào 3 lần
mỗi ngày, mỗi lần khoảng 20 phút. Chúng ta có thể chọn những loại nhạc Phật
giáo không lời có giai điệu du dương, nhẹ nhàng hoặc những bản nhạc Phật giáo
có lời như nhạc niệm Phật A Di Đà, nhạc Quan Thế Âm Bồ Tát hoặc kinh A Di Đà,
kinh Địa Tạng, chú Đại bi… Âm lượng khi mở nên vừa phải, đủ nghe, nhất là mỗi
khi ngủ nghỉ hoặc trong không gian tĩnh lặng, người mẹ nên quán tưởng đến hình ảnh
của Đức Bồ Tát Quán Thế Âm, Đức Phật Di Đà, Phật Di Lặc… Với những việc làm
trên, người phụ nữ khi mang thai sẽ có tâm trang thư thái, tự tại. Từ đó, đứa
con cũng cảm thấy như được rưới mát, nhẹ nhàng. Sau khi ăn cơm xong, chúng ta
cũng nên dành khoảng 10-20 phút thiền hành. Các nhà khoa học cũng khuyên phụ nữ
mang thai nên đi bộ nhẹ nhàng rất tốt cho thai nhi. Với những Phật tử khi mang
thai vừa có thể kết hợp đi bộ chậm rãi vừa đi trong chánh niệm mà nhà Phật hay
gọi là đi kinh hành. Mỗi bước chân của ta có thể niệm thầm hoặc niệm thành tiếng
hồng danh Nam mô Quan Thế Âm Bồ Tát hoặc Nam mô A Di Đà Phật… Chí tâm, chí
thành niệm Phật và cầu nguyện cho thai nhi khỏe mạnh là những điều vô cùng lợi
lạc cho đứa trẻ. Một điểm mà những người mẹ mang thai cần lưu ý là: nếu bạn có
con khi tâm lý chưa chuẩn bị sẳn sàng như bị cưỡng hiếp, bị phụ tình hoặc đứa
trẻ không được người cha hoặc hai bên gia đình chấp nhận thì người mẹ nên vững
vàng về tinh thần. Chúng ta không nên mang tâm lý oán hận, buồn bã, bởi những
ai làm sai đã có luật nhân quả trừng trị, phải suy nghĩ nuôi mầm sống đang hình
thành trong cơ thể bằng một tâm vị tha thì đứa trẻ ra đời cũng sống nhân ái,
bao dung.
b. Thai nhi 3 tháng giữa (quý 2): Từ
tháng thứ 4, lông mày, lông mi và móng của bé bắt đầu phát triển, da bé vẫn còn
rất mỏng. Từ tháng thứ 5, mẹ có thể cảm nhận những cử động đầu tiên của bé con
thân yêu của mình. Tháng thứ 6, da bé dày hơn, lớp mỡ dưới da xuất hiện, bé cử
động mạnh hơn và đã có phản xạ nuốt, chiều dài của bé khoảng 30cm và nặng khoảng
600-700g. Khi siêu âm trong giai đoạn này, chúng ta đã có thể biết được giới
tính của thai nhi. Vì thế, nếu bạn không quan trọng về giới tính thai nhi thì
tâm lý của bạn sẽ thoải mái với kết quả siêu âm. Nhưng nếu bạn đang mong chờ đứa
trẻ là công chúa hoặc một cậu nhóc kháu khỉnh thì đừng ức chế nếu giới tính của
bé không như ta mong đợi. Nếu khởi tâm buồn rầu, chán chường thì đứa trẻ cũng sẽ
cảm nhận được rất rõ. Trong giai đoạn này, người mẹ cũng nên tích cực xem các bộ
phim Phật giáo về những hạnh hiếu, hạnh bi, nhẫn của các vị Phật, Bồ tát, thiền sư… hoặc những bộ
phim xã hội có tính giáo dục cao. Các bạn nên tránh xem những bộ phim thuộc các
thể loại như kinh dị, ủy mị, chiến tranh… Khi nghe nhạc cũng tránh nghe những
loại nhạc như rock, nhạc sến… Những bộ phim hay thể loại nhạc nêu trên rất dễ
làm cho tâm lý người mẹ bị chìm xuống vực sâu. Đồng thời, nếu bạn có những khúc
mắc, những nỗi buồn cất giấu trong lòng thì nên chia sẻ với chồng, người thân
hoặc bạn bè – những người mà bạn cảm thấy tin tưởng, tránh để tinh thần ủ dột,
đau buồn. Chúng ta cần tạo ra tâm lý vui vẻ, thường xuyên tâm sự với đứa trẻ, mỗi
ngày nên lạy Phật từ 3 – 7 lạy và cảm tưởng cũng như nói với con rằng cả mẹ và
con đều đang lạy Phật. Thêm vào đó, trong thời gian mang thai, chúng ta nên học
hạnh bao dung, vị tha, không cằn nhằn, chì chiết chồng con, gia đình. Những thời
gian rảnh rỗi, đặc biệt vào ngày rằm, mồng 1 và lễ lớn, người mẹ nên đến chùa để
tụng kinh, lạy Phật, phóng sanh, cúng dường… Với những công đức, phước lành mà
chúng ta có được, người mẹ nên hồi hướng cho con, nguyện cho đứa con sinh ra khỏe
mạnh, sống biết thương người, có đạo nghĩa và được bén duyên với đạo Phật.
c. Ba tháng cuối của thai kỳ (Quý
3): Từ tháng thứ 7, bé có cân nặng khoảng 1000 – 1100g. Thính giác phát triển,
từ tháng thứ 8, bé có thể nghe được những âm thanh bên ngoài cơ thể mẹ. Từ
tháng 8, đầu bé bắt đầu xoay xuống, phần đầu và thân mình của thai nhi tương xứng
với nhau, cuối tuần lễ thứ 36, cân nặng bé khoảng 2700g, sự phát triển của lớp
mỡ hai bên gò má và của các lớp cơ tại đây đã khiến cho khuôn mặt bé giờ đây
trông rõ nét và hoàn thiện hơn. Từ tuần thứ 38, Bé bắt đầu chuẩn bị cho việc
chào đời, cân nặng bé khoảng 3.100 gram. Trong quý 3 này, các cơ quan thính
giác của bé đã hình thành trọn vẹn. Vì thế, việc các bạn thường xuyên nghe nhạc
Phật giáo, nhạc Thiền với tiết tấu du dương, nhẹ nhàng, vừa phải là đủ để bé có
thể nghe và tiếp nhận âm thanh ấy. Trong giai đoạn này, người mẹ còn có thể tìm
các loại sách ngụ ngôn Phật giáo, câu chuyện nhân quả, hiếu thảo trong hoặc các
truyện cổ dân gian mang tính giáo dục cao để đọc cho con nghe. Chúng ta không
nên nghĩ phải đợi con chào đời thì mới làm những chuyện này. Người mẹ cũng có
thể hát ru cho con bằng những lời ru nhẹ nhàng hoặc hát nhạc niệm Phật, nhạc niệm
Quan Thế Âm Bồ Tát… Đây chính là những hạt giống tốt lành cho sự phát triển và
hình thành nhân cách đứa trẻ về sau. Trong suốt 9 tháng mang thai, người mẹ vẫn
nên vận động nhẹ nhàng, đừng nên quá yếu đuối, ỷ lại thì đứa trẻ sinh ra đời
cũng mang tâm lý dựa dẫm vào cha mẹ. Bên cạnh việc thực hành các phương pháp
giáo dục thai nhi theo quan điểm Phật giáo, người phụ nữ khi mang thai cũng nên
chú ý chăm sóc sức khỏe của mình bằng việc bổ sung các chất dinh dưởng,
viatmin, sắt cho cơ thể khỏe mạnh.
Tóm lại, từ các vần đề nếu trên
trong suốt hơn 9 tháng mang thai, người mẹ nên áp dụng phương pháp dạy con theo
những phương thức sau.
- Thai giáo bằng cảm xúc: tránh tối
đa các phản ứng tiêu cực trong thời gian mang thai: vui, buồn, mừng, giận đồng
thời phát triển các nhân cách tích cực: thương người (từ), cảm thông trước nỗi
khổ, niềm đau của người khác (bi), tâm lúc nào cũng vui vẻ (hỷ), buông bỏ những
uất hận, nỗi buồn (xả). Đứa trẻ khi đầu thai vào cha mẹ đã có thần thức, ý niệm,
có sóng, cho nên khởi tâm động niệm và hành động của người mẹ đều ảnh hưởng đến
thai. Nên trong thời gian người mẹ mang thai, nếu khởi tâm động niệm thiện, thanh
tịnh thì thai nhi sẽ nhận được rất nhiều lợi lạc. Ngay trong lúc mang thai,
chính bản thân chúng ta phải thực hành tận hiếu thảo, sóng hiếu thảo đó sẽ ảnh
hưởng đến thai nhi. Thai giáo bằng nhạc thiền: thường xuyên nhạc thiền không lời,
nhạc thiền có lời, nhạc thiền bằng tiếng anh hoặc tiếng hoa, chọn nghe những bản
nhạc mà mà thấy tâm rũ bỏ được những khổ đau, nhạc kinh A Di Đà, nhạc Vu lan,
nhạc kinh Phổ Môn….
- Thai giáo bằng ngôn ngữ: có 4 cách
truyền thông bằng ngôn ngữ: nói lời sự thật; nói những lời xây dựng, hòa hợp,
hàn gắn; nói bằng ngôn ngữ, ngữ điệu hòa ái, không văng tục, không nói châm biếm,
nói lưỡi hai chiều làm người khác phải buồn; nói những điều thật sự có lợi ích.
Người mẹ khi mang thai không nên nghe chuyện thị phi, cũng không nên mang những
chuyện thị phi ở ngoài đường vào nhà mình và ngược lại. Phát ngôn bằng lời từ
ái, ngữ điệu từ ái, xuất phát từ tâm chúng ta. Tránh các ngôn ngữ căng thẳng.
Ngày nay, với thời đại kỹ thuật số, các phương tiện như điện thoại, blog,
facebook cũng là nơi để chúng ta phát ngôn tuy không thành tiếng. Vì vậy, bất cứ
một thông tin nào được đăng tải trên các phương tiện trên, người mẹ cũng nên biểu
đạt bằng ngôn ngữ dễ nghe, thân thiện.
- Thai giáo bằng mĩ học: mĩ học là
quan niệm thẩm mỹ lệ thuộc vào lối sống của con người. Người mẹ khi mang thai đừng
bỏ quên cách giáo dục con trẻ bằng mĩ học. Chúng ta nên thường xuyên treo những
hình ảnh cao đẹp ở nhà như tượng Bồ tát, hình Phật hoặc hình các em bé dễ
thương để nhìn ngắm. Điều này sẽ tác động rất tốt đến đứa trẻ sau khi ra đời.
3. Người mẹ nên đọc tụng kinh Địa Tạng Bồ Tát bổn nguyện trong thời
gian mang thai
Đặc biệt, người mẹ khi mang thai nên
đọc tụng mỗi ngày một bộ kinh Địa Tạng Bồ Tát bổn nguyện hoặc niệm ngàn câu
danh hiệu Địa tạng Vương Bồ tát. Với việc đọc tụng, lễ lạy chân thành, tha thiết
như thế sẽ đem đến một hiệu quả bất khả tư nghì.
Bởi lẽ, theo quan điểm Phật giáo, mọi
mối quan hệ của con người chia thành 4 loại: báo ân, báo oán, đòi nợ, trả nợ.
Cha mẹ, anh em, con cái trong một gia đình cũng không nằm ngoài những nhân
duyên phức tạp đó. Thế nên, khi đứa trẻ đầu thai vào một gia đình nào đó, nếu
nó là oan gia trái chủ của bạn, lớn lên sẽ là đứa con ngỗ nghịch, phá tán nhưng
người mẹ khi còn đang mang thai thường xuyên đọc tụng kinh Địa Tạng Vương Bồ
Tát Bổn nguyện thì oán kết này sẽ được hoá giải. Ngược lại, nếu đứa trẻ trong bụng
người mẹ đến để báo ân thì mối nhân duyên tốt đẹp giữa đứa bé và cha mẹ chúng sẽ
ngày càng sâu dày.
Phật giáo hướng dẫn chúng ta phương
pháp, trong vòng bảy ngày, sớm đọc tụng bộ kinh bất khả tư nghì này. Tốt nhất
là đọc sớm. Khi biết có thai liền nên đọc, mỗi ngày đọc tụng một bộ kinh Địa Tạng
Bồ Tát Bổn Nguyện, hoặc niệm nghìn câu danh hiệu Bồ Tát Địa Tạng. Cần phải dùng
tâm chân thành cung kính để tụng niệm thì phước báu sẽ vô cùng to lớn.
Vì sao đức Phật khuyên chúng ta đọc
bộ kinh Địa Tạng Bồ Tát Bổn Nguyện?
Nếu người mẹ chí thành, chí tâm tụng
niệm quyển kinh này ngay từ khi mang thai hoặc chậm nhất là trong vòng 7 ngày
trước khi sanh thì đứa bé mới chào đời, dù trai hay gái, nếu có ác báo đều có
thể được giải trừ. Mỗi một con người ngay từ khi chưa chào đời đã mang trong
mình nghiệp lực của đời trước và đến đời này, những nghiệp xấu ác sẽ lớn lên và
buộc người kia phải chịu quả báo.Vì vậy thời điểm mang thai bé là lúc nghiệp
chướng rất dễ tiêu trừ. Còn khi em bé lớn lên, sáng tối suốt ngày suy nghĩ lung
tung, lúc đó chúng ta muốn tiêu trừ nghiệp chướng cho con cũng khó lòng giúp được.
Lúc mang thai, bé hoàn toàn nghe lời, tiêu trừ nghiệp chướng nên thực hiện ngay
trong thời gian này. Không những thế, khi đọc tụng kinh này, đứa trẻ còn trở
nên dễ nuôi, thọ mạng được tăng trưởng. Nếu đứa bé này do thừa phước mà sanh, đến
để báo hiếu cho cha mẹ hiền tiền thì việc độc tụng bộ kinh này sẽ giúp gia tăng
thêm phước báu cho chúng và đem lại lợi ích càng lớn cho đứa trẻ về sau.
Một người quyết chí đoạn trừ nghiệp
chướng, khổ đau, xuất gia tu hành để tìm cầu giải thoát thì điều đó không có gì
phải bàn nữa. Nhưng nếu chúng ta muốn sống một cuộc đời cư sĩ, có gia đình, có
con cái và tích phước, làm lành thì ai cũng mong muốn có cuộc sống bình yên, vợ
chồng hạnh phúc, con cái thuận hòa, hiếu thảo. Vậy thì ngay từ khi mang thai,
việc giáo dục thai nhi theo tinh thần Phật giáo là điều vô cùng quan trọng. Người
phụ nữ mang thai nên thực hành theo những điều nêu trên để chào đón một đứa trẻ
vừa khỏe mạnh, thông minh vừa có nhiều đức tính tốt, lớn lên sẽ là những người
đệ tử Phật chân chính hoặc là những người hộ trì cho chánh pháp, xây dựng xã hội
phồn vinh.
-ST-
